2 Maũndũ ma Matukũ ma Tene 24

Joashu mũthamaki wa Juda

1 Na rĩĩrĩ, Joashu aambĩrĩirie gũthamaka Juda e wa mĩaka mũgwanja. Naake agĩthamaka mĩaka mĩrongo ĩna e Jerusalemu. Nyina eetagwo Zibia na oimĩĩte itũũra rĩa Beerisheba.

2 Naake Joashu agĩĩka maũndũ maingĩ marĩa moonagwo marĩ meega nĩ MWATHANI rĩrĩa rĩothe Jehoiada mũthĩnjĩri Ngai atũũraga muoyo.

3 Naake Jehoiada akĩmũthuurĩra airĩĩtu eerĩ matuĩke atumia aake, nao makĩmũciarĩra aanake na airĩĩtu.

4 Na rĩĩrĩ, thuutha wa matukũ manyiinyi, Joashu agĩtua atĩ nĩegũcookereria Hekaarũ kũrĩa gwatharũkĩĩte.

5 Naake agĩatha athĩnjĩri Ngai, na Alawii, mathiĩ matũũrainĩ moothe ma Juda makĩũnganagia mbeeca cia kũigana gũcookagĩrĩria Hekaarũ mwaka o mwaka. Joashu akĩmeera meeke ũndũ ũcio na ihenya, no Alawii makĩũhũthĩrĩria.

6 Naake Joashu agĩĩta Jehoiada mũtongoria wao akĩmũũria atĩrĩ, “Nĩkĩ gĩtũmĩĩte wage kuona atĩ Alawii nĩmeetĩĩtie igooti kuuma kũrĩ andũ oothe a Juda na Jerusalemu o ta ũrĩa Musa ndungata ya MWATHANI oigire gwĩkagwo? Igooti rĩu rĩatuĩtwo rĩa gũteithagĩrĩria Hema ya MWATHANI ya gũtũnganwo.”

7 Arũmĩrĩri a Athalia, mũndũ wa nja ũcio mwaganu, nĩmaathũũkangĩĩtie Hekaarũ, na magĩthiĩ na indo ciothe iria ciarĩ nyamũre gũthaathayagia Baali nacio.

8 Naake mũthamaki agĩatha Alawii mathondeke ithandũkũ rĩa gwĩkagĩra mĩhothi, na maarĩthondeka makĩrĩiga kĩhingoinĩ gĩa kũingĩra Hekaarũinĩ.

9 Na rĩĩrĩ, gũkĩanĩrĩrwo kũu Jerusalemu na Juda guothe, atĩ andũ oothe mareehe igooti mbere ya MWATHANI o ta ũrĩa Musa ndungata ya MWATHANI aambĩrĩirie rĩrĩa maarĩ werũinĩ.

10 Nao atongoria na andũ oothe maigua ũguo magĩkena, makĩreehe mbeeca ciao cia igooti o nginya ithandũkũ rĩkĩiyũra.

11 Nao Alawii arĩa meehokeirwo ithandũkũ rĩu, maarĩtwaragĩra atongoria rĩaiyũra. Naake karani wa mũthamaki na Mũthĩnjĩri Ngai Ũrĩa Mũnene arĩa meehokeirwo wĩra ũcio magagĩcitara, na magacookia ithandũkũ o harĩa rĩaigagwo. Nao magĩkĩũngania mbeeca nyingĩ mũno.

12 Naake mũthamaki me na Jehoiada makanengera andũ arĩa meehokeirwo wĩra wa Hekaarũ mbeeca icio. Nao magakĩandĩka aaki na mahiga, mabundi ma mbaaũ, o na aaki na cuuma nĩguo macookererie Hekaarũ.

13 Namo makundi macio makĩruta wĩra na kĩyo o nginya makĩũrĩĩkia. Nayo Hekaarũ ĩgĩkorwo ĩthakarĩĩte na ĩkarũma wega o ta mbere.

14 Na rĩĩrĩ, marĩĩkia wĩra ũcio, magĩtwarĩra mũthamaki na Jehoaiada mbeeca iria ciatigarĩĩte. Nacio ĩgĩthondeka mbakũri na indo ingĩ cia thahabu na cia betha cia kũhũthagĩrwo Hekaarũinĩ.

Mĩbango ya Jehoiada kũgarũranio

Na rĩĩrĩ, andũ magĩgĩthiĩ na mbere kũrutagĩra MWATHANI magongoona Hekaarũinĩ hĩndĩ ciothe rĩrĩa Jehoiada aarĩ muoyo.

15 Na rĩĩrĩ, Jehoiada agĩkua, e mũkũrũ mũno, arĩ wa mĩaka igana rĩa mĩrongo ĩtatũ (130).

16 Nao makĩmũthika mbĩĩrĩrainĩ cia athamaki kũu itũũra rĩa Daudi, nĩ ũndũ wa wĩra ũrĩa aarutĩire Aisiraeli, o hamwe na Ngai, o na Hekaarũ yake.

17 Na rĩĩrĩ, Jehoaiada arĩĩkia gũkua, anene oothe a Juda magĩũka makĩhatĩrĩria Joashu amathikagĩrĩrie, naake akĩmaathĩkĩra.

18 Nao magĩtiga gũthaathayagĩria Hekaarũinĩ ya MWATHANI wa maithe maao, makĩambĩrĩria gũthaathaiya Ashera na mĩhianano ya ngai ingĩ. Wĩhia ũcio wao ũgĩgĩtũma MWATHANI araakarĩre Juda na Jerusalemu mũno.

19 Naake MWATHANI agĩtũma anabii makamaarĩrie nĩguo mamũcookerere, no andũ matiigana kũmathikĩrĩria.

20 Roho wa Ngai akĩiyũra Zekaria mũrũ wa Jehoiada mũthĩnjĩri Ngai, akĩrũũgama handũ andũ oothe mangĩahotire kũmuona akĩanĩrĩra atĩrĩ, “MWATHANI aroiga atĩ nĩmwagararĩĩte maathani maake nĩkĩo mwagĩĩte kũgaacĩra. Tondũ nĩmũtiganĩirie MWATHANI, o naake nĩamũtiganĩirie!”

21 Nao makĩgĩa ndundu na mũthamaki Joashu nĩguo meeke Zekaria ũũru. Naake mũthamaki akĩruta watho, nao makĩũragĩra Zekaria kĩhaaroinĩ kĩa Hekaarũ.

22 Naake mũthamaki ndaigana kũririkana wega, o na ũmwe ũrĩa Jehoaiada ithe wa Zekaria aameekĩĩte. Ngaatho ciake no kũũragithia mũũrũwe Zekaria. Na rĩĩrĩ, rĩrĩa Zekaria aakuaga akĩanĩrĩra na mũgambo mũnene akiuga atĩrĩ, “MWATHANI aroona ũrĩa mũreeka na amũherithie.”

Marigĩrĩrio ma wathani wa Joashu

23 Na rĩĩrĩ, mbura ĩrĩa nene yaringa mwakainĩ ũcio, mbũtũ ya ita cia Siria igĩtharĩkĩra mũthamaki Joashu. Nao makĩũraga anene oothe a Juda na Jerusalemu, na magĩtaha indo nyingĩ, magĩcooka nacio Damasiki magĩcihe mũthamaki.

24 Nayo mbũtũ ya thigari cia Siria ĩrĩa yathiĩte kũhũũrana na Juda yarĩ o ya andũ anyiinyi. Nĩ ũndũ wa ũrĩa andũ a Juda maatiganĩirie MWATHANI Ngai wa maithe maao, akĩmarekereria makĩhootwo o na maarĩ aingĩ. Ũguo nĩguo Joashu aaherithirio.

25 Nayo mbũtũ ĩyo ya ita ĩkĩhũndũka na ĩgĩtiga ĩtiihangĩĩtie Joashu mũno. Thuutha wa kũmũtiga ahaana ũguo, ndungata ciake ikĩgĩa ndundu ya kũmwĩka ũũru nĩguo ciĩrĩhĩrie kũũragwo kwa mũrũ wa Jehoiada mũthĩnjĩri Ngai. Nao makĩmũũragĩra ũrĩrĩinĩ wake, magĩcooka makĩmũthika kũu itũũra rĩa Daudi. Nao matiigana kũmũthika mbĩĩrĩrainĩ cia athamaki.

26 Arĩa maagĩire ndundu ya kũmwĩka ũũru nĩ o aya: Zabadu, mũrũ wa mũndũ wa nja wetagwo Shimeathu Mũamoni, na Jehozabadu, mũrũ wa mũndũ wa nja wetagwo Shimurithu woimĩĩte Moabi.

27 Na rĩĩrĩ, ũhoro wa aariũ a Joashu o na wa ũrathi ũrĩa warathĩĩtwo igũrũ rĩake o na wa ũrĩa aacookereirie Hekaarũ kũrĩa gwathũkangĩĩte wandĩkĩĩtwo Ibuku rĩa Ũtaũranĩri wa maũndũ ma athamaki. Naake Amazia mũũrũwe agĩthamaka ithenya rĩake.

2 Maũndũ ma Matukũ ma Tene 25

Amazia mũthamaki wa Juda

1 Na rĩĩrĩ, Amazia aambĩrĩirie gũthamaka arĩ wa mĩaka mĩrongo ĩĩrĩ na ĩtaano, naake agĩthamaka mĩaka mĩrongo ĩĩrĩ na kenda kũu Jerusalemu. Nyina eetagwo Jehoadini wa kuuma o kũu Jerusalemu.

2 Naake agĩgĩĩka maũndũ maingĩ marĩa maakenagia MWATHANI, no ndameekire agwatĩirie na ngoro yake yothe.

3 Rĩrĩa Amazia ekinyĩire ta mũthamaki, akĩũraga njaama ciake iria cioragĩĩte ithe.

4 No rĩĩrĩ, ndaigana kũũraga ciana cia ooragani acio, no nĩahingirie ũrĩa MWATHANI aathanĩĩte Wathoinĩ wa Musa atĩrĩ, “Aciari matikaanooragwo nĩ ũndũ wa mahĩtia ma ciana ciao, kana ciana ciũragwo nĩ ũndũ wa mahĩtia ma aciari acio; o mũndũ arĩũragagwo nĩ ũndũ wa meehia maake we mwene.”

Mbaara na Edomu

5 Naake Amazia agĩcookanĩrĩria arũme oothe a mũhĩrĩga wa Juda na wa Benjamini. Akĩmabanga mbũtũ cia athigari ikundi ikundi kũringana na mbarĩ ciao. Agĩcooka akĩiga atongoria a kũroraga mbũtũ cia ngiri ngiri, na a kũroraga cia igana igana. Naake agĩtara arũme oothe a mĩaka mĩrongo ĩĩrĩ na makĩria arĩa mangĩahotire kũhũthĩra matimũ na ngo. Agĩkĩona andũ ngiri magana matatũ (300,000) arĩa mangĩahotire gũthiĩ mbaara.

6 Hamwe na ũguo agĩkombora thigari njoorua ngiri igana (100,000) kuuma Isiraeli na thogora wa betha kiro ngiri ithatũ na magana mana (3,400).

7 No rĩĩrĩ, mũnabii agĩgĩthiĩ he mũthamaki akĩmwĩra atĩrĩ, “Mwathi wakwa mũthamaki, ndũgeetĩkĩre gũtwarana na mbũtũ cia ita cia Isiraeli. MWATHANI nĩatiganĩirie andũ aya a kuuma ũthamaki wa na rũgongo.

8 Rĩu-rĩ, wahota gwĩciiria atĩ andũ acio no o mangĩhota gũtũma mũhootane. No rĩĩrĩ, Ngai no we ũngĩtũma mũhootane kana mũhootwo, na arekererie thũ cianyu imũhoote.”

9 Naake Amazia akĩũria mũnabii ũcio atĩrĩ, “Ha ũhoro wa betha ĩrĩa yothe ndĩmarĩhĩĩte-rĩ, tũgwĩka atĩa nayo?”

Naake mũnabii akĩmũcookeria atĩrĩ, “MWATHANI ahota gũkũhe nyingĩ gũkĩra icio!”

10 Nĩ ũndũ ũcio Amazia akĩamũrania mbũtũ ĩyo ya ita aakomboreete akĩmĩĩra ĩinũke. Nayo ĩkĩinũka ĩng’ũrĩkĩĩte na ĩraakarĩire andũ a Juda mũno.

11 Naake Amazia agĩkĩũmĩrĩria agĩtongoria thigari ciake o nginya gĩtuamba gĩa Cumbĩ. Marĩ hau, makĩrũa mbaara, makĩũraga thigari ngiri ikũmi (10,000) cia rũũrĩrĩ rwa Edomu, na magĩtaha thigari ingĩ ngiri ikũmi.

12 Magĩcitwara igũrũ wa rwaro wa ihiga rũrĩa rũrĩ itũũrainĩ rĩa Sela. Nao magĩcigaragaria kuuma hau ĩgĩtiihangio nĩ mahiga igĩkua.

13 Na rĩĩrĩ, thigari cia Isiraeli iria ciaingatirwo nĩ Amazia nĩ geetha itigaathiĩ mbaarainĩ naake, ikĩgera ngero nene mũno. Igĩtharĩkĩra matũũra moothe ma Juda marĩa marĩ gatagatĩ ka Samaria na Bethi Horoni, ikĩũraga andũ ngiri ithatũ (3,000). Ĩgĩcooka igĩtaha indo nyingĩ mũno.

14 Na rĩĩrĩ, Amazia acooka kuuma kũhũũra Aedomu, akĩinũka na mĩhianano yao mĩingĩ, akĩmĩiga gwake, akĩmĩthaathaiya na akĩmĩcinĩra ũbaani.

15 Ũndũ ũcio ũkĩraakaria MWATHANI mũno, akĩmũrekeria mũnabii akamũũrie atĩrĩ, “Amazia, nĩkĩ gĩtũmĩĩte ũthaathaiye ngai ng’eni, o icio itangĩahotire kũhonokia andũ aacio kuuma harĩ we?”

16 O akĩaragia-rĩ, mũthamaki akĩmũũria atĩrĩ, “Nĩ kuuma rĩ, twagũtuire mũndũ wa gũtaaraga mũthamaki? Kinyia ũhoro waku hau, kana njuge ũũragwo!”

Na rĩĩrĩ, mũnabii ataanatiga kwaria akiuga atĩrĩ, “Nĩnjũũĩ MWATHANI nĩatuĩte gũkũũraga tondũ nĩwĩkĩĩte ũguo wothe, na nĩwarega kũigua mataaro maakwa.”

Mbaara na Isiraeli

17 Na rĩĩrĩ, Amazia mũthamaki wa Juda arĩĩkia kũhooya kĩrĩra kuuma kũrĩ arĩa maamũtaaraga, akĩbanga njaama ya gũũkĩrĩra Isiraeli. Agĩkĩrekia arekio kwĩ mũthamaki Jehoashu mũrũ wa Jehoahazu mũrũ wa Jehu mũthamaki wa Isiraeli ikamwĩre atĩrĩ, “Ũka tũng’eng’ane.”

18 Naake Jehoashu akĩmũcookeria atĩrĩ, “Kwĩ hĩndĩ mũigua wa irĩma cia Lebanoni watũmire ndũmĩrĩri kwĩ mũtarakwa ũkiuga atĩrĩ, ‘He mũrũ wakwa mwarĩguo amũhikie.’ Hĩndĩ o ĩyo hakĩhĩtũka nyamũ ya gĩthaka ĩkĩrangaranga mũigua ũcio.

19 Atĩrĩĩrĩ Amazia, nĩgwĩtĩĩa ũretĩĩa nĩ ũndũ wa kũhoota Aedomu. Ikara o kũu gwaku mũciĩ. Nĩkĩ gĩgũtũma wende gũthoga njũkĩ, wĩreeherere thĩĩna we mwene na andũ aaku a Juda?”

20 No rĩĩrĩ, Amazia akĩrega gũthikĩrĩria. Ũcio warĩ mũbango wa Ngai atĩ Amazia ahootwo nĩ ũndũ wa gũthaathaiya ngai cia mĩhianano cia bũrũri wa Edomu.

21 Tondũ ũcio Joashu, mũthamaki wa Isiraeli na Amazia mũthamaki wa Juda, makiumagara magĩthiĩ kũrũĩra Bethi Shemeshi bũrũriinĩ wa Juda.

22 Nacio thigari cia Juda igĩgĩtoorio nĩ thigari cia Isiraeli, nacio ikĩũra ikĩĩinũkĩra.

23 Naake Jehoashu mũthamaki wa Isiraeli akĩnyiita Amazia akĩmũtwara Jerusalemu. Agĩcooka agĩtharia rũthingo rwa itũũra rĩu kuuma kĩhingoinĩ kĩa Efiraimu nginya kĩhingoinĩ gĩa Koona, handũ ha ũraihu wa mita ta magana meerĩ.

24 Naake agĩkuua thahabu na betha iria oonire kũu Hekaarũinĩ iria ciamenyagĩrĩrwo nĩ Obedi Edomu, o na indo iria ingĩ oonire kuo. O na agĩkuua mũthiithũ wothe wa nyũmba ya mũthamaki agĩthiĩ na indo icio ciothe Samaria. Agĩcooka agĩkuua andũ marĩ mĩgwate ya gũgaakũũrwo thuuthainĩ agĩthiĩ nao.

25 Na rĩĩrĩ, Amazia mũthamaki wa Juda, agĩgĩtũũra muoyo mĩaka ĩngĩ ikũmi na ĩtaano kuuma rĩrĩa Jehoashu mũthamaki wa Isiraeli aakuire.

26 Na rĩĩrĩ, maũndũ marĩa mangĩ Amazia eekire kuuma kĩambĩrĩria kĩa ũthamaki wake nginya kĩrĩĩkĩro, maandĩkĩĩtwo Ibukuinĩ rĩa Hisitoria ya Athamaki a Juda na a Isiraeli.

27 Na rĩĩrĩ, kuuma ihinda rĩrĩa Amazia aatiganĩirie MWATHANI andũ a kũu Jerusalemu nĩmaambĩrĩirie kũgĩa ndundu cia kũmũũkĩrĩra. Naake akĩũra agĩthiĩ Lakishi, nao andũ makĩmũrũmĩrĩra makĩmũũragĩra kuo.

28 Nao andũ magĩkuua kĩimba gĩake na mbarathi magĩthiĩ magĩgĩthika Jerusalemu mbĩĩrĩrainĩ cia athamaki kũu itũũra rĩa Daudi.

2 Maũndũ ma Matukũ ma Tene 26

Uzia mũthamaki wa Juda

1 Nao andũ oothe a Juda makĩoya Uzia mũrũ wa Amazia e wa mĩaka ikũmi na ĩtandatũ, makĩmũtua mũthamaki ithenya rĩa ithe.

2 (Uzia nĩ we wacookire gũtuunyana itũũra rĩa Elathu, na akĩrĩakithia thuutha wa ithe Amazia gũkua.)

3 Na rĩĩrĩ, Uzia aambĩrĩirie gũthamaka arĩ wa mĩaka ikũmi na ĩtandatũ na agĩthamaka mĩaka mĩrongo ĩtaano na ĩĩrĩ kũu Jerusalemu. Nyina eetagwo Jekolia wa kuuma o kũu Jerusalemu.

4 Naake agĩĩka maũndũ maingĩ marĩa maakenagia MWATHANI o ta ũrĩa Amazia ithe eekĩĩte.

5 Naake Uzia agĩtungatĩra Ngai na kĩyo, hĩndĩ ĩrĩa yothe Zekaria aarĩ muoyo tondũ nĩ we wamũtaaraga. Naake Ngai agĩtũma agaacĩre mũno.

6 Naake Uzia agĩthiĩ akĩhũũrana na Afilisiti, agĩtharia rũthingo rwa Gathu, na rwa Jamunia, o na rwa Ashidodu. Agĩcooka agĩaka matũũra mairigĩirwo na thingo cia hinya kũu rũgongo rwa Ashidodu, o na mangĩ kũu bũrũriinĩ wa Afilisiti.

7 Naake Ngai akĩmũteithia akĩhoota Afilisiti, o na Arabu arĩa maatũũraga Guribaali, o na akĩhoota Ameuni.

8 Nao Aamoni makĩrutĩra Uzia igooti, akĩgĩa hinya mũno, nayo ngumo yake ĩgĩkinya o na Misiri.

9 Uzia agĩcooka agĩaka mĩnaara kũu Jerusalemu kĩhingoinĩ gĩa Koona, na kĩhingoinĩ gĩa Gĩtuamba, o na harĩa rũthingo rwethioreire, na akĩmĩaka na hinya mũno.

10 Agĩcooka agĩaka mĩnaara kũu werũinĩ, na akĩenja marima maingĩ ma maaĩ. Eekire ũguo nĩ ũndũ aarĩ na mahiũ maingĩ maarĩithagio kũu magũrũinĩ ma irĩma o na ciaraganainĩ.

O na nĩarĩ na aruti wĩra aingĩ na aceehi a mĩthabibũ mĩgũndainĩ ĩrĩa yarĩ magũrũinĩ ma irĩma cia Juda mwena wa na ithũĩro na ĩngĩ yarĩ kũndũ kũrĩa kũnoru tondũ nĩendeete ũrĩmi.

11 Ningĩ Uzia nĩarĩ na mbũtũ nene ya kũrũa mbaara. Mũthiĩre wayo wa mbaarainĩ wabangagwo nĩ Jeieli na Maaseia arĩa maarĩ tũrani. Naake Hanania ũmwe wa anene a mbũtũ cia ita cia mũthamaki nĩ we wamarũũgamagĩrĩra oothe.

12 Nayo mbũtũ ĩyo ya ita yarũũgamagĩrĩrwo nĩ atongoria ngiri igĩrĩ na magana matandatũ (2,600).

13 Nacio thigari ciothe iria ciarĩ rungu rwao ciarĩ ngiri magana matatũ na mũgwanja na magana mataano, (307,500). Icio nĩcio ciarĩ njoorua cia kũrũa mbaara, na nĩcio ciarũagĩrĩra mũthamaki harĩ thũ ciake.

14 Naake Uzia agĩthondekithĩria mbũtũ ĩyo yothe ya ita ngo, matimũ, ngobia cia kũgitĩra mũtwe, tũbuuti twa gĩcango, mĩguĩ, moota, na tũhiga twa gũikio na igũtha.

15 Nao andũ aake arĩa maarĩ njoorua cia gũtura indo magĩthondeka kũu Jerusalemu inyamũ cia gũikagia mĩguĩ, o na mahiga kuuma mĩnaarainĩ ĩyo, o na kuuma koonainĩ cia thingo. Nayo ngumo yake ĩkĩhunja kũndũ kũraaya, nĩ ũndũ wa ũrĩa aagĩĩte na hinya nĩgũteithĩrĩrio nĩ Ngai.

Uzia kũherithio nĩ ũndũ wa mwĩtĩĩo wake

16 Na rĩĩrĩ, hĩndĩ ĩrĩa mũthamaki Uzia aagaacĩire, agĩtĩĩa mũno. Naguo mwĩtĩĩo ũcio wake ũgĩtũma aanangwo, nĩ ũndũ nĩanyararire MWATHANI Ngai wake na ũndũ wa gũthiĩ Hekaarũinĩ akĩenda gũcina ũbaani kĩgongoonainĩ kĩa ũbaani.

17 Naake Azaria mũthĩnjĩri Ngai e hamwe na athĩnjĩri Ngai mĩrongo ĩnaana njoorua, magĩtoonyania naake kuo mamuumĩĩte thuutha,

18 makĩmũgiria gwĩka ũguo. Nao makĩmwĩra atĩrĩ, “Uzia, ũcio ti wĩra waku gũcinĩra MWATHANI ũbaani. Ũcio nĩ wĩra wa athĩnjĩri Ngai, aariũ a Harũni, tondũ nĩ o maamũrĩirwo wĩra ũcio. Ehera handũ haaha haamũre. Nĩũhĩtĩirie MWATHANI Ngai, na ũkeiimithia kĩraathimo gĩake.”

19 Hĩndĩ ĩyo Uzia aarũũgamĩĩte mwenainĩ wa kĩgongoona gĩa gũcinĩra ũbaani anyiitĩĩte kanyũngũ ga gũcinĩra ũbaani kũu Hekaarũinĩ ya MWATHANI. Naake akĩnyiitwo nĩ maraakara nĩ ũndũ wa athĩnjĩri Ngai acio. O hĩndĩ ĩyo mũrimũ mũũru wa ngoothi ũkĩiyũra thiithi wake arĩ o hau mbere ya athĩnjĩri Ngai acio.

20 Naake Azaria na athĩnjĩri Ngai acio angĩ, makĩmũrora makĩona hatarĩ nganja nĩ mũrimũ mũũru wa ngoothi aarĩ naguo thiithi. Nao makĩmuumia na nja na ihenya, o naake we mwene akĩhiũha kuuma nja tondũ rĩu rĩarĩ iherithia rĩa MWATHANI.

21 Naake mũthamaki Uzia agĩtũũra e na thaahu matukũ moothe ma muoyo wake, nĩ ũndũ wa mũrimũ ũcio mũũru wa ngoothi. Naake ndangĩetĩkĩririo atoonye Hekaarũinĩ; aatũũraga nyũmba e wiki na ndarĩ wĩra aarutaga. Jothamu mũũrũwe nĩ we wathanaga hĩndĩ ĩyo aahaanaga ũguo.

22 Na rĩĩrĩ, ciĩko iria ingĩ cia Uzia, kuuma kĩambĩrĩria kĩa ũthamaki wake nginya mũthia ciandĩkĩĩtwo nĩ mũnabii Isaia mũrũ wa Amozu.

23 Naake Uzia akua makĩmũthika mũgũndainĩ wa mũthamaki, no ti mbĩĩrĩrainĩ cia athamaki, nĩ ũndũ wa mũrimũ ũcio mũũru wa ngoothi. Naake Jothamu mũũrũwe agĩthamaka ithenya rĩake.

2 Maũndũ ma Matukũ ma Tene 27

Jothamu mũthamaki wa Juda

1 Na rĩĩrĩ, Jothamu aambĩrĩirie gũthamaka arĩ wa mĩaka mĩrongo ĩĩrĩ na ĩtaano. Naake agĩthamaka mĩaka ikũmi na ĩtandatũ kũu Jerusalemu. Nyina eetagwo Jerusha mwarĩ wa Zadoku.

2 Naake Jothamu agĩĩka maũndũ maingĩ marĩa moonagwo marĩ meega nĩ MWATHANI, o ta ũrĩa ithe Uzia eekĩĩte. Ndaigana gwĩtoonyia meehiainĩ ma kwenda gũthiĩ gũcina ũbaani Hekaarũinĩ ta ithe. No rĩĩrĩ, andũ a Juda magĩthiĩ o na mbere kwĩhia.

3 Jothamu nĩwe wakire kĩhingo kĩa mwena wa na Rũgongo kĩa Hekaarũ. Ningĩ nĩarutĩire rũthingo rwa Jerusalemu na mwena ũrĩa wetagwo Ofeli wĩra mũingĩ.

4 O na ningĩ nĩakire matũũra irĩmainĩ cia Juda, nakuo mĩtitũinĩ agĩaka nyũmba cia hinya cia kwĩgitĩra, o na mĩnaara.

5 O na nĩahũũranire na mũthamaki wa Aamoni na mbũtũ ciake cia ita akĩmatooria. Naake akĩmatuĩra igooti handũ ha mĩaka ĩtatu ĩrũmanĩrĩire. O mwaka maamũrĩhaga kiro ngiri ithatũ na magana mana (3,400) cia betha, ngano tani ngiri ĩmwe (1,000), na tani ngiri ĩmwe (1,000) cia mbaarĩ.

6 Naake Jothamu agĩkĩrĩria kũgĩa na hinya wathaniinĩ wake nĩ ũndũ wa ũrĩa aathĩkĩire MWATHANI Ngai wake hatarĩ na ũhinga.

7 Na rĩĩrĩ, maũndũ marĩa mangĩ Jothamu eekire, o na mbaara iria aahũũranire, o na mwathanire wake, maandĩkĩĩtwo Ibukuinĩ rĩa Hisitoria ya Athamaki a Isiraeli na a Juda.

8 Jothamu aambĩrĩirie gũthamaka e wa mĩaka mĩrongo ĩĩrĩ na ĩtaano, naake agĩthamaka mĩaka ikũmi na ĩtandatũ kũu Jerusalemu.

9 Naake Jothamu agĩkua, agĩthikwo kũu itũũra rĩa Daudi. Naake Ahazu mũũrũwe agĩthamaka ithenya rĩake.

2 Maũndũ ma Matukũ ma Tene 28

Ahazu mũthamaki wa Juda

1 Na rĩĩrĩ, Ahazu aambĩrĩirie gũthamaka Juda arĩ wa mĩaka mĩrongo ĩĩrĩ. Naake agĩthamaka mĩaka ikũmi na ĩtandatũ kũu Jerusalemu. Naake ndaigana gwĩka maũndũ meega ta marĩa meekĩĩtwo nĩ guukawe Daudi. Handũ ha gwĩka ũguo, eekire maũndũ marĩa mataakenagia MWATHANI

2 o ta marĩa athamaki a Isiraeli meekĩĩte, o na agĩthondeka mĩhianano ya cuuma ya Baali.

3 Ningĩ nĩacinĩire ũbaani gĩtuambainĩ kĩa Hinomu, o na akĩruta aariũ aake igongoona arũmĩrĩire mĩtugo ĩrĩ magigi ya ndũũrĩrĩ iria MWATHANI aingatĩĩte ikeehera mbere ya andũ a Isiraeli.

4 Ahazu nĩarutagĩra magongoona o na agacinĩra ũbaani kũndũ kũrĩa gũtũũgĩru gwathaathayagĩrio mĩhianano, o na irĩmainĩ, o na rungu rwa mũtĩ wothe mũruru.

Mbaara ya Siria na Isiraeli

5-6 Nĩ ũndũ wa meehia ma mũthamaki Ahazu MWATHANI Ngai wake akĩmũneana mookoinĩ ma mũthamaki wa Siria, akĩhũũrwo, o nginya agĩtoorio. Mũthamaki wa Siria agĩcooka agĩkua andũ aingĩ kuuma Juda akĩmatwara Damasiki marĩ mĩgwate. Naake MWATHANI akĩreka Peka mũrũ wa Remalia, mũthamaki wa Isiraeli, ahoote Ahazu, na akĩũraga thigari ngiri igana rĩa mĩrongo ĩĩrĩ (120,000) iria njoorua cia mũthamaki wa Juda mũthenya o ro ũmwe. MWATHANI Ngai wa maithe maao nĩkũrekereria aamarekereirie mahootwo tondũ nĩmaamũtiganĩirie.

7 Naake Zikini mũthigari njamba woimĩĩte Isiraeli, akĩũraga Maaseia mũrũ wa mũthamaki Ahazu. Ningĩ akĩũraga Azirikamu, mũrũũgamĩrĩri wa maũndũ ma nyũmba ya mũthamaki o na Elikana ũrĩa warĩ mũniini wa mũthamaki.

8 Nacio ita cia Isiraeli ikĩnyiita andũ ngiri magana meerĩ (200,000), matukanĩĩte na atumia na ciana, ikĩmatwara Samaria marĩ mĩgwate. Meekire ũguo o na gũtuĩka andũ a Juda maarĩ aariũ a ithe wao. Maamatwaranĩire hamwe na indo nyingĩ iria maatahĩĩte kuo.

Mũnabii Odedi

9 Na rĩĩrĩ, nĩkwarĩ na mũnabii wa Ngai watũũraga itũũrainĩ rĩa Samaria wetagwo Odedi. Naake agĩgĩthiĩ gũtũnga mbũtũ ĩyo ya ita ya Isiraeli ĩgĩcooka Samaria akĩmĩĩra atĩrĩ, “MWATHANI, o we Ngai wa maithe maanyu nĩwe ũrekereirie andũ a Juda nĩguo mũmahoote tondũ nĩmamũraakarĩĩtie. No rĩĩrĩ, ngero ĩrĩa mũmagereete ya kũmooraga nĩmũkinyĩire o matũinĩ maake.

10 Rĩu-rĩ, mũrenda gũtua andũ oothe, arũme na atumia, a Juda na a Jerusalemu ngombo cianyu. Kaĩ mũriganĩirwo atĩ o na inyuĩ mũrĩ eehia maithoinĩ ma MWATHANI Ngai wanyu?

11 Rĩu tategaai matũ mũigue ũrĩa ngũmwĩra! Ndamũthaitha mũrekererie aariũ a ithe wanyu mũnyiitĩĩte mĩgwate mainũke, nĩ gũkorwo maraakara ma MWATHANI nĩmamũcũũthĩrĩirie.”

12 Nao anene ana a ũthamaki wa na Rũgongo, Azaria mũrũ wa Jehohanani, Berekia mũrũ wa Meshilemothu, Jehizikia mũrũ wa Shalumu, na Amasa mũrũ wa Hadilai, magĩtetia andũ acio moimĩĩte itainĩ.

13 Makĩmeera atĩrĩ, “Mũtigatoonyie andũ aya mũtahĩĩte gũũkũ! Ithuĩ nĩtwĩhĩĩtie meehia ma kũigana, tũkaraakaria MWATHANI ũguo atĩ no atũherithie. Rĩu-rĩ, mũrenda gwĩka ũndũ ũgũtũma mahĩtia maitũ maingĩhe.”

14 Tondũ ũcio, mbũtũ ĩyo ya ita ĩkĩnenganĩrĩria mĩgwate ĩyo hamwe na indo iria yatahĩĩte kũrĩ andũ aao na kũrĩ anene aao.

15 Nao anene arĩa ana, makĩoya andũ acio oothe maarĩ mĩgwate, nĩguo mamatuge. Magĩkĩmahumba nguo iria ciatahĩĩtwo, na makĩmahe iraatũ magĩĩkĩra. Magĩcooka makĩmahe irio, gĩa kũnyua, o na makĩmahaka maguta. Nao arĩa mataarĩ na hinya wa gwĩtwara na magũrũ makĩmakuua na ndigiri ciao. Arĩa oothe maarĩ mĩgwate makĩmacookia Jeriko, itũũra rĩa Mĩkĩndũ, kũrĩ aariũ a ithe wao. Thuutha ũcio anene acio magĩcooka Samaria.

Ahazu kũũria Aasiria ũteithio

16-17 Na rĩĩrĩ, andũ a bũrũri wa Edomu makĩambĩrĩria gũtharĩkĩra Juda rĩngĩ na makĩnyiita andũ aingĩ mĩgwate. Tondũ ũcio mũthamaki Ahazu agĩtũmanĩra Tigilathu Pileseri mũthamaki wa Aasiria ooke amũteithĩrĩrie.

18 Hĩndĩ o ro ĩyo Afilisiti nĩgũtharĩkĩra maatharĩkagĩra matũũra marĩa maarĩ magũrũinĩ ma irĩma cia Juda mwena wa na ithũĩro, o na mwena wa na kĩanda wa Juda. Nĩmaatunyanĩĩte matũũra ma Bethi Shemeshi, Aijaloni, Gederothu, Soko na tũtũũra twakuo, Timina na tũtũũra twakuo, o na Gimizo na tũtũũra twakuo, magatũũra kuo.

19 Mũthamaki Ahazu agĩthũũkia mũno maũndũ ma Juda o na agĩkararia MWATHANI, agĩgĩtũma MWATHANI aagithie Juda gĩtĩĩo.

20 Naake mũthamaki wa Aasiria agĩũkĩrĩra Ahazu, akĩmũhatĩrĩria mũno handũ ha kũmũteithĩrĩria.

21 Naake Ahazu akĩoya thahabu yothe kuuma Hekaarũinĩ, o na kuuma nyũmbainĩ ya mũthamaki, o na kuuma nyũmba cia anene aake, akĩhe mũthamaki wa Aasiria. O na eeka ũguo ndaigana gũteithĩka.

Meehia ma Ahazu

22 Na rĩĩrĩ, hĩndĩ ĩyo mũthamaki Ahazu macio moothe mathĩĩna, agĩkĩrĩrĩria kwagarara watho wa MWATHANI.

23 Agĩgĩkĩrutĩra ngai cia andũ a Siria arĩa maamũhooteete magongoona, akĩĩĩraga atĩrĩ, “Tondũ ngai cia athamaki a andũ a Siria nĩciamateithirie, ngũcirutĩra magongoona nĩguo cindeithie o na niĩ. Na rĩĩrĩ, icio nĩcio ciamwagithirie kĩene, we mwene o hamwe na andũ oothe a Isiraeli.”

24 Naake Ahazu akĩoya indo ciothe cia Hekaarũ agĩciũraganga tũcunjĩ tũcunjĩ. Agĩcooka akĩhinga mĩrango yothe ya Hekaarũ, agĩaka igongoona kũu itũũrainĩ rĩa Jerusalemu guothe.

25 Na rĩĩrĩ, matũũrainĩ moothe ma Juda agĩthondeka kũndũ gũtũũgĩru gwa gũcinagĩrwo ũbaani na gwa gũthaathayagĩrio mĩhianano, o na gũcinagĩra ngai ng’eni ũbaani. Ũndũ ũcio ũgĩtũma MWATHANI Ngai wa maithe maake aiyũrwo nĩ maraakara.

26 Na rĩĩrĩ, maũndũ marĩa mangĩ ma mũthamaki Ahazu, kuuma kĩambĩrĩria nginya kĩrĩĩkĩrĩro, maandĩkĩĩtwo Ibukuinĩ rĩa Hisitoria ya Athamaki a Juda na Isiraeli.

27 Naake Ahazu agĩkua, agĩthikwo kũu Jerusalemu, no ndathikirwo mbĩĩrĩrainĩ cia athamaki. Naake Hezekia mũũrũwe agĩthamaka ithenya rĩake.

2 Maũndũ ma Matukũ ma Tene 29

Hezekia mũthamaki wa Juda

1 Na rĩĩrĩ, Hezekia aambĩrĩirie gũthamaka Juda arĩ wa mĩaka mĩrongo ĩĩrĩ na ĩtaano. Naake agĩthamaka mĩaka mĩrongo ĩĩrĩ na kenda kũu Jerusalemu. Nyina eetagwo Abija, mwarĩ wa Zekaria.

2 Naake agĩĩka maũndũ marĩa maakenagia MWATHANI o ta marĩa meekĩĩtwo nĩ guukawe Daudi.

Hekaarũ gũtherio

3 Na rĩĩrĩ, o mweri wa mbere wa mwaka wa mbere aambĩrĩria gũthamaka, akĩhingũra mĩrango ya Hekaarũ, na agĩthondeka kũrĩa yaathũkangĩĩte.

4 Naake agĩcookanĩrĩria athĩnjĩri Ngai na Alawii hamwe kĩhaaroinĩ kĩa Hekaarũ kĩa na mwena wa irathĩro

5 akĩmeera atĩrĩ, “Tathikĩrĩriai Alawii aya. Mwĩtheriei nĩguo mũcooke mũtherie Hekaarũ ya MWATHANI Ngai wa maithe maanyu. Na mweherie kĩrĩa gĩothe kĩmĩthaahĩĩtie.

6 Maithe maitũ nĩmaagararire watho wa MWATHANI Ngai witũ na magĩĩka maũndũ maingĩ mataamũkenagia. Nao makĩmũhuutatĩra na magĩtiganĩria gĩikaro gĩake.

7 O na makĩhinga mĩrango ya Hekaarũ, makĩhoria mataawa, o na magĩtiga gũcina ũbaani o na magongoona ma njino Hekaarũinĩ ya Ngai wa Isiraeli.

8 Namo maũndũ macio moothe magĩtũma MWATHANI araakarĩire Juda na Jerusalemu, naguo ũndũ ũrĩa ameekĩĩte nĩũmakĩĩtie andũ oothe na ũgatũma moige hĩ hĩ hĩ hĩ-ĩ! Na inyuothe nĩmwĩyoneire ũguo.

9 Na rĩĩrĩ, maithe maitũ nĩmooragĩirwo mbaarainĩ, nao atumia aitũ o na ciana ciitũ magatahwo magatwarwo ithaamĩrio.

10 “Rĩu niĩ nĩnduĩte ciira na ngoro yakwa atĩ tũthondeke kĩrĩĩkanĩro na MWATHANI, Ngai wa Isiraeli, nĩguo ndakaanacooke gũgaatũraakarĩra.

11 Atĩrĩĩrĩ aariũ aakwa, tigaai gũte mahinda. Tondũ rĩĩrĩ, nĩ inyuĩ MWATHANI athuurĩĩte mũmũcinagĩre ũbaani, na mũtongoragie andũ kũmũthaathaiya.”

12-14 Nao Alawii arĩa maarĩ hau nĩ aya:

Kuuma mbarĩ ya Kohathu; Mahathu mũrũ wa Amasai na Joeli mũrũ wa Azaria

Kuuma mbarĩ ya Merari; Kishu mũrũ wa Abadi na Azaria mũrũ wa Jehaleleli

Kuuma mbarĩ ya Gerishoni; Joa mũrũ wa Zima na Edeni mũrũ wa Joa

Kuuma mbarĩ ya Elizafani; Shimuri mũrũ wa Jeueli

Kuuma mbarĩ ya Asafu; Zekaria na Matania

Kuuma mbarĩ ya Hemani; Jehueli na Shimei

Kuuma mbarĩ ya Jeduthuni; Shemaia na Uzieli.

15 Nao magĩcookanĩrĩria Alawii arĩa angĩ, nao oothe magĩĩtheria. O ta ũrĩa maathĩĩtwo nĩ mũthamaki makĩambĩrĩria kũmĩtheria ta ũrĩa watho wa MWATHANI wathanĩĩte.

16 Athĩnjĩri Ngai magĩtoonya thĩinĩ nĩguo mamĩtherie, makĩruta indo iria ciarĩ thĩinĩ wa Hekaarũ magĩcitwara nja ya Hekaarũ. Nao Alawii magĩcioya ciothe magĩciruta nja ya itũũra magĩcite gĩtuambainĩ gĩa Kidironi.

17 Wĩra ũcio wa gũtheria Hekaarũ mawambĩrĩirie mũthenya wa mbere wa mweri wa mbere, na mũthenya wa kanaana nĩmaakoreetwo maũrutĩĩte wothe makaũrĩĩkia. O na nĩmaarĩĩkĩĩtie gũtheria kanyũmba karĩa kaarĩ itoonyeroinĩ rĩa Hekaarũ. Nao magĩcooka makĩruta wĩra mĩthenya ĩngĩ ĩnaana nĩguo moone atĩ Hekaarũ nĩyathera biũ, naguo mũthenya wa ikũmi na ĩtandatũ wĩra ũcio wothe ũkĩrĩĩka.

Kwamũrwo rĩngĩ kwa Hekaarũ

18 Na rĩĩrĩ, magĩthiĩ harĩ mũthamaki Hezekia makĩmwĩra atĩrĩ, “Hekaarũ yothe rĩu ndĩrĩ na thaahu tondũ nĩtũmĩthereetie. O na nĩtũthereetie kĩgongoona harĩa magongoona ma njino macinagĩrwo na indo ciakĩo ciothe, meetha ĩrĩa ĩigagĩrĩrwo mĩgate ĩrĩa mĩtheru ya kũrutĩrwo MWATHANI, o na indo ciayo ciothe.

19 O nacio indo ciothe iria mũthamaki Ahazu eehereetie rĩrĩa aagararire watho wa Ngai nĩtũcithereetie tũgaciamũra rĩngĩ. Rĩu irĩ mbere ya kĩgongoona kĩa MWATHANI.”

20 Hĩndĩ ĩyo mũthamaki Hezekia agĩĩka ũndũ wa ihenya mũno, akĩũnganithia atongoria a itũũra hamwe, na marĩ oothe magĩthiĩ magĩtoonya Hekaarũinĩ.

21 Magĩthiĩ na ndeegwa mũgwanja ndũrũme mũgwanja, na tũtũrũme mũgwanja, na thenge mũgwanja, irĩ magongoona ma kũhoroheria meehia ma mũciĩ wa mũthamaki na ma andũ a Juda, na irĩ cia gũtheria Hekaarũ. Naake mũthamaki agĩatha athĩnjĩri Ngai arĩa maarĩ njiarwa cia Harũni macithĩnjĩre igũrũ wa kĩgongoona kĩa MWATHANI irĩ magongoona.

22 Nao magĩthĩnja ndeegwa, ndũrũme, na tũtũrũme, nayo thakame yacio makĩminjaminjĩria kĩgongoona.

23 Nacio thenge iria ciarĩ cia kũhoroheria meehia, magĩcitwarĩra mũthamaki o na andũ, nao magĩciigĩrĩra mooko.

24 Nao athĩnjĩri Ngai magĩcithĩnja magĩitĩrĩria thakame yacio kĩgongoona igũrũ, igĩtuĩka igongoona rĩa kũhoroheria meehia ma andũ oothe. Ũguo nĩguo mũthamaki aathanĩĩte atĩ magongoona ma njino na ma kũhoroheria meehia marutwo nĩ ũndũ wa Aisiraeli oothe.

25 Naake mũthamaki agĩkĩiga Alawii kũu Hekaarũinĩ o ta ũrĩa MWATHANI aathĩĩte mũthamaki Daudi ahũthĩrĩĩte Gadi, mũnabii wa mũthamaki, o na ahũthĩrĩĩte mũnabii Nathani. Agĩkĩmaiga kuo me na inanda, ngita na thaani iria ihũũrithanagio ikagamba wega.

26 Alawii acio magĩkĩrũũgama manyiitĩĩte indo icio cia kũina, iria ciahaanaga ta iria Daudi ainaga nacio, nao athĩnjĩri Ngai makĩrũũgama manyiitĩĩte tũrumbeeta.

27 Hĩndĩ ĩyo Hezekia agĩathana igongoona rĩa njino rĩrutĩrwo kĩgongoona igũrũ. Hĩndĩ ĩrĩa igongoona rĩu rĩambĩrĩirie kũrutwo, nyĩmbo nacio ikĩambĩrĩria kũinwo cia kũgooca MWATHANI, gũkĩhũũragwo indo cia kũina iria ciahaanaga ta iria Daudi ainaga nacio, na gũkĩhuuhagwo tũrumbeeta.

28 Nao andũ oothe magĩthaathaiya Ngai, na makĩmũinĩra, natuo tũrumbeeta tũgĩthiĩ na mbere kũhuuhwo, o nginya hĩndĩ ĩrĩa igongoona rĩu rĩa njino rĩarĩĩkirie kũrutwo.

29 Thuutha wa ũguo, mũthamaki Hezekia na andũ oothe magĩturia maru magĩthaathaiya Ngai.

30 Naake Hezekia na atongoria a bũrũri magĩatha Alawii mainĩre MWATHANI nyĩmbo iria ciatungĩĩtwo nĩ mũthamaki Daudi na iria ciatungĩĩtwo nĩ mũnabii Asafu. Nao oothe makĩinĩra Ngai marĩ na gĩkeno kĩnene na magĩturia maru magĩthaathaiya Ngai.

31 Hĩndĩ ĩyo Hezekia akĩĩra andũ atĩrĩ, “Rĩu nĩmũthirĩĩtwo nĩ thaahu wothe. Reehereei MWATHANI magongoona ma kũmũcookeria ngaatho.” Nao magĩgĩathĩka, o na amwe aao makĩreehe ya kwĩyendera nyamũ cia kũrutwo magongoona ma njino.

32 Makĩruta ndeegwa mĩrongo mũgwanja, ng’ondu igana, na tũtũrũme magana meerĩ. Nyamũ icio ciothe maarutĩire MWATHANI irĩ magongoona ma njino.

33 Magĩcooka makĩruta ndeegwa magana matandatũ (600) na ng’ondu ngiri ithatũ (3,000). Nyamũ icio nacio maacirutire irĩ magongoona ma kũrĩĩo nĩ andũ.

34 Nao athĩnjĩri Ngai maarĩ anyiinyi mũno a kũruta wĩra wa gũthĩnja nyamũ icio marĩ oiki. Kwoguo magĩteithirĩrio nĩ Alawii o nginya makĩrĩĩkia wĩra ũcio. Wĩra ũcio ũkĩrĩĩka-rĩ, athĩnjĩri Ngai angĩ aingĩ nĩmeethereetie magathirwo nĩ thaahu. (Alawii maarĩ na kĩyo gĩa gũikaraga matarĩ na thaahu gũkĩra athĩnjĩri Ngai.)

35 Na rĩĩrĩ, hamwe na kũruta magongoona macio maingĩ ma njino, athĩnjĩri Ngai nĩ o meehokeirwo wĩra wa gũcina maguta marĩa maarutagwo kuuma nyamũ cia magongoona ma thaayũ. Ningĩ no o meehokeirwo wĩra wa kũminjaminja ndibei ĩrĩa yarutanagĩrio na magongoona ma njino.

Ũguo nĩguo ũhoro wa gũthaathaiya MWATHANI Hekaarũinĩ warurumũkirio rĩngĩ.

36 Naake mũthamaki Hezekia na andũ aake oothe magĩkũngũiya makeneete nĩ ũndũ wa ũrĩa Ngai aamateithirie kũrĩĩkia maũndũ macio na ihenya.

2 Maũndũ ma Matukũ ma Tene 30

Kũhaarĩrĩria gũkũngũĩra Bathaka

1-3 Na rĩĩrĩ, andũ matiakoreetwo makũngũĩire Bathaka mweri wa mbere, o ta ũrĩa kwagĩrĩire, tondũ gũtiakoreetwo na athĩnjĩri Ngai a kũigana methereetie magathirwo nĩ thaahu. Ningĩ andũ nao matiakoreetwo moonganĩĩte Jerusalemu kwa ũingĩ. Nĩ ũndũ ũcio Hezekia na njaama ciake, na andũ oothe a Jerusalemu makĩrĩĩkanĩra makũngũĩre Bathaka mweriinĩ wa keerĩ. Naake mũthamaki agĩgĩtũmanĩra andũ oothe a Isiraeli na a Juda. Agĩcooka akĩandĩkĩra andũ a mũhĩrĩga wa Efiraimu na wa Manase marũa, mooke Jerusalemu o nao makũngũĩre thigũkũ ya Bathaka nĩ ũndũ wa gĩtĩĩo kĩa MWATHANI Ngai wa Isiraeli.

4 Naguo mũbango ũcio ũkĩonwo wĩ mwega nĩ mũthamaki na andũ acio oothe.

5 Nĩ ũndũ ũcio, magĩkĩrĩĩkanĩra meete Aisiraeli oothe kuuma Dani na mwena wa rũgongo nginya Beerisheba na mwena wa kĩanda. Maameetire moongane Jerusalemu na ũingĩ gũkĩra mahinda ma mbere nĩguo makũngũĩre thigũkũ ya Bathaka o ta ũrĩa watho woigĩĩte.

6 Kwoguo arekio makiumagara magĩthiĩ bũrũriinĩ wothe wa Juda na wa Isiraeli o ta ũrĩa maathĩĩtwo nĩ mũthamaki na njaama ciake mageeke. Ĩno nĩ yo ndũmĩrĩri ĩrĩa maatũmĩĩtwo nayo: “Andũ a Isiraeli, nĩmũhonokeete kuuma mookoinĩ ma Aasiria. Rĩu cookereraai MWATHANI Ngai wa Aburahamu, Isaaka, na Jakubu, naake nĩekũmũcookerera.

7 Mũtikahaane ta maithe maanyu o na kana aariũ a ithe wanyu Aisiraeli, arĩa maaregire gwathĩkĩra MWATHANI Ngai wao. Nĩmwĩyoneire ũrĩa amaherithĩĩtie atekũmacaaĩra.

8 Mũtikoomie mĩtwe ta o, athĩkĩraai MWATHANI. Ũkaai Jerusalemu Hekaarũinĩ ĩrĩa MWATHANI Ngai wanyu atuĩte theru tene na tene, mũmũthaathaiye nĩguo ndagaacooke kũmũraakarĩra rĩngĩ.

9 Mũngĩcookerera MWATHANI, arĩa maanyiitire aariũ a ithe wanyu mĩgwate mahota kũmaiguĩra tha mamarekererie mainũke. MWATHANI Ngai wanyu nĩ mwega na nĩ mũigua tha, nĩ ũndũ ũcio mũngĩmũcookerera, naake nĩekũmwamũkĩra.”

10 Na rĩĩrĩ, arekio acio magĩthiĩ kũu matũũrainĩ moothe ma mũhĩrĩga wa Efiraimu na wa Manase, o na nginya rũgongo rũrĩa mũhĩrĩga wa Zebuluni watũũraga. Nao andũ makĩmathekerera na makĩmanyũrũria.

11 No o na kwahaana ũguo, nĩkwarĩ na andũ amwe a kuuma mũhĩrĩga wa Asheri, Manase, na wa Zebuluni, arĩa meetĩkĩrire gũthiĩ Jerusalemu.

12 O na ningĩ Ngai nĩatũmire andũ a Juda maiguanĩre gwathĩkĩra uuge wake, wa mũthamaki, na wa njaama cia mũthamaki.

Thigũkũ ya Bathaka gũkũngũĩrwo

13 Na rĩĩrĩ, kũu Jerusalemu gũkĩũngana andũ aingĩ mũno mweri wa keerĩ, nĩguo makũngũĩre Thigũkũ ya Mĩgate Ĩtarĩ Mĩĩkĩre Ndaawa ya Kũimbia.

14 Nao makĩruta igongoona iria ciarĩ kũu Jerusalemu iria ciarutagĩrwo magongoona na ciacinagĩrwo ũbaani, magĩthiĩ magĩcite gĩtuambainĩ gĩa Kidironi.

15 Naguo mũthenya wa ikũmi na ĩna wa mweri wa keerĩ magĩthĩnja tũtũrũme twa Bathaka. Nao athĩnjĩri Ngai na Alawii arĩa mateethereetie magathirwo nĩ thaahu, magĩconoka mũno. Nao makĩyamũrĩra MWATHANI nĩguo o nao mahotage kũruta magongoona ma njino Hekaarũinĩ.

16 Nao andũ makĩrũũgama o andũ handũ haao kũu Hekaarũinĩ o ta ũrĩa Musa ndungata ya Ngai aathanĩĩte wathoinĩ. Nao Alawii makĩnengereria athĩnjĩri Ngai thakame, nao makĩminjaminjĩria kĩgongoona.

17 Tondũ andũ aingĩ matiethereetie magathirwo nĩ thaahu, matingĩathĩnjire tũtũrũme twa Bathaka. Alawii nĩ o maarutire wĩra ũcio handũ haao na makĩamũrĩra MWATHANI tũtũrũme tũu.

18 O na andũ arĩa moimĩĩte mĩhĩrĩgainĩ ya Efiraimu, Manase, Isakaru, na Zebuluni, matiethereetie magathirwo nĩ thaahu, no o na mahaana ũguo nĩmaarĩire Bathaka. Kwoguo mũthamaki Hezekia akĩmahoera oothe na ihooya rĩĩrĩ:

19 “MWATHANI Ngai wa maithe maitũ, ndagũthaitha, wohere arĩa oothe, maragũthaathaiya na ngoro yothe, o na gũtuĩka matiĩthereetie magathirwo nĩ thaahu.”

20 Naake MWATHANI akĩigua ihooya rĩa Hezekia, akĩiguĩra andũ aake tha.

21 Na rĩĩrĩ, handũ ha mĩthenya mũgwanja, andũ oothe arĩa moonganĩĩte Jerusalemu, magĩkũngũĩra Thigũkũ ya Mĩgate Ĩtarĩ Mĩĩkĩre Ndaawa ya Kũimbia marĩ na gĩkeno kĩnene. Na rĩĩrĩ, athĩnjĩri Ngai na Alawii nĩmagoocaga MWATHANI na hinya wao wothe mũthenya o mũthenya.

22 Naake Hezekia akĩgaathĩrĩria Alawii nĩ ũndũ wa ũrĩa maatongoririe igongoona rĩu rĩa gũthaathaiya MWATHANI wega.

Andũ gũthiĩ na mbere gũkũngũĩra thigũkũ ya Bathaka

Nao andũ magĩkũngũĩra thigũkũ ĩyo mĩthenya mũgwanja, makĩrutaga magongoona ma thaayũ, na magĩcookagĩria MWATHANI Ngai wa maithe maao ngaatho.

23 Nayo mĩthenya ĩyo yathira, andũ makĩiguithanĩria atĩ mathiĩ na mbere gũkũngũĩra thigũkũ ĩyo ya Bathaka mĩthenya ĩngĩ mũgwanja. Nao magĩkĩmĩkũngũĩra me na gĩkeno kĩnene.

24 Mũthamaki Hezekia nĩwe waheanĩĩte ndeegwa ngiri ĩmwe (1,000), na ndũrũme ngiri mũgwanja (7,000) nĩguo andũ acio marute magongoona. Nacio njaama ciaheanĩĩte ndeegwa ngiri ĩmwe (1,000) na ndũrũme ngiri ikũmi (10,000). Nao athĩnjĩri Ngai magĩĩtheria kwa ũingĩ.

25 Nao andũ oothe a Juda, athĩnjĩri Ngai na Alawii, o na arĩa oothe moimĩĩte Isiraeli magĩkena mũno. Ningĩ o nao andũ a ndũũrĩrĩ arĩa maatũũraga Isiraeli na Juda, magĩkenanĩra nao.

26 Gũgĩkĩgĩa gĩkeno kĩnene mũno kũu Jerusalemu. Tondũ kuuma o mahinda ma mũthamaki Solomoni, mũrũ wa Daudi, gũtiakoreetwo kuonekeete ũndũ ta ũcio kũu Jerusalemu.

27 Nao athĩnjĩri Ngai na Alawii, makĩraathima andũ, naake Ngai arĩ gwake igũrũ akĩigua mahooya maao, akĩmeetĩkĩra.

2 Maũndũ ma Matukũ ma Tene 31

Hezekia kwagĩria mũhoere

1 Na rĩĩrĩ, magongoona macio moothe mathira, andũ oothe a Isiraeli, magĩthiĩ matũũrainĩ moothe ma Juda, makiunanga itugĩ ciothe cia kũhooywo, magĩtemenga mĩhianano ya ngai ĩrĩa yetagwo Ashera, na magĩtharia igongoona ciothe o na kũndũ gũtũũgĩru kũrĩa gwathaathayagĩrio mĩhianano. Ũguo noguo meekire kũndũ kũrĩa kũngĩ bũrũriinĩ wa Juda, o na ng’ongoinĩ cia Benjamini, Efiraimu o na Manase. Thuutha wa kũruta wĩra ũcio wothe, o mũndũ akĩinũka gwake mũciĩ.

2 Naake mũthamaki Hezekia akĩbanga wĩra wa athĩnjĩri Ngai na wa Alawii wega rĩngĩ nĩ geetha o mũndũ amenye wĩra wake kĩũmbe. Mawĩra marĩa maamegiĩ nĩ: magongoona ma njino, na magongoona ma thaayũ, gũtongoragia gũthaathaiya Hekaarũinĩ, na kũinagĩra MWATHANI na kũmũcookagĩria ngaatho.

3 Na rĩĩrĩ, mũthamaki nĩ we warutaga kuuma ndũũruinĩ ciake, nyamũ cia kũrutwo magongoona ma njino ma rũũciinĩ na ma hwaĩinĩ. O na ningĩ cia kũrutwo magongoona hĩndĩ ya Thabatũ, karũũgamo ka mweri, na thigũkũinĩ iria ingĩ ciothe ta ũrĩa watho wa MWATHANI wathanĩĩte.

4 O na Hezekia nĩathire andũ kũu Jerusalemu marutage mĩhothi ĩrĩa athĩnjĩri Ngai na Alawii maagĩrĩirwo nĩkũhũthagĩra nĩguo mahotage gũtabarĩra watho wa MWATHANI na njĩra njega.

5 Na rĩĩrĩ, hĩndĩ ĩrĩa Watho ũcio wamenyithanirio, andũ a Isiraeli makĩreehe maruta ma magetha ma mbere ma ngano, ndibei, maguta ma mĩtamaiyũ, ũũkĩ, na indo cia mĩthemba yothe kuuma mĩgũndainĩ yao, o na makĩreehe na ũingĩ gĩcunjĩ kĩao gĩa ikũmi kĩa indo ciao ciothe iria maarĩ nacio.

6 Na rĩĩrĩ, andũ oothe arĩa maatũũraga matũũrainĩ ma Juda makĩreehe gĩcunjĩ kĩao gĩa ikũmi kĩa ng’ombe ciao o na ng’ondu, na makĩreehe iheeo nyingĩ, magĩciamũrĩra MWATHANI Ngai wao.

7 Indo icio ciambĩrĩirie kũreehwo mweri wa gatatũ, naguo mweri wa mũgwanja nĩciarĩĩkĩĩtie kũreehwo ciothe.

8 Na rĩĩrĩ, hĩndĩ ĩrĩa mũthamaki Hezekia na njaama ciake moonire ũrĩa indo icio ciaiganaga, makĩgooca MWATHANI o na makĩgaathĩrĩria andũ aake a Isiraeli.

9 Hĩndĩ ĩyo mũthamaki akĩhooya athĩnjĩri Ngai na Alawii ũhoro wa indo icio.

10 Naake Azaria, Mũthĩnjĩri Ngai Ũrĩa Mũnene, wa rũciaro rwa Zadoku akĩmũcookeria atĩrĩ, “Kuuma rĩrĩa andũ maambĩrĩirie kũreehe indo ciao gũũkũ Hekaarũinĩ, tũrĩaga na tũgatigia. Tũgĩĩte na indo icio ciothe tondũ MWATHANI nĩaraathimĩĩte andũ aake.”

11 Naake Hezekia agĩathana gũthondekwo thitoo kũu Hekaarũinĩ, nacio igĩthondekwo.

12 Nacio indo ciothe o na mĩhothi ya gĩcunjĩ gĩa ikũmi o na indo iria ciamũrĩĩtwo, ikĩreehwo ikĩiguo kuo. Naake Mũlawii wetagwo Konania agĩtuuo mũrori wa indo icio, naake Shimei mũrũ wa nyina agĩtuuo wa kũmũteithagĩrĩria.

13 Nao magĩthurĩrwo Alawii angĩ ikũmi marutage wĩra rungu rwao. Nao maarĩ Jehieli, Azazia, Nahathu, Asaheli, Jerimothu, Jozabadu, Elieli, Isimakia Mahathu, na Benania. Ũguo nĩguo mũthamaki Hezekia na Azaria Mũthĩnjĩri Ngai Ũrĩa Mũnene maathanire gwĩkwo.

14 Naake Mũlawii wetagwo Kore mũrũ wa Imuna, ũrĩa warangagĩra kĩhingo kĩa na mwena wa irathĩro wa Hekaarũ, nĩ we wamũkagĩra indo iria ciarutagĩrwo Ngai, na no we wacigayanagia.

15 Na rĩĩrĩ, matũũrainĩ marĩa mangĩ kũrĩa athĩnjĩri Ngai maatũũraga nĩkwarĩ na Alawii angĩ a kũmũteithagĩrĩria kũgayania indo icio. Nao maarĩ Edeni, Miniamini, Jeshua, Shemaia, Amaria, na Zekania. Maamũteithagĩrĩria kũgaĩra Alawii arĩa angĩ indo icio mamaiganainie kũringana na mawĩra maao,

16 no ti kũringana na mbarĩ ciao. O mũndũ mũrũme wothe wakinyĩĩtie mĩaka mĩrongo ĩtatũna agakĩria watoonyaga kũruta wĩra Hekaarũinĩ, aagayagĩrwo igai rĩake kũringana na wĩra ũrĩa aarutaga.

17 Athĩnjĩri Ngai maagayanĩĩtio mawĩra maao kũringana na mbarĩ, nao Alawii arĩa maakinyĩĩtie mĩaka mĩrongo ĩĩrĩ kana magakĩria, makagayanio na ikundi.

18 Andũ acio oothe maatarirwo hamwe na atumia aao, ciana ciao, o na andũ a mbarĩ ciao, tondũ maagĩrĩirwo nĩgũkoragwo mehaarĩirie hingo ciothe kũrutaga mawĩra marĩa maamũrĩirwo.

19 Naho ha ũhoro wa athĩnjĩri Ngai arĩa maatũũraga matũũrainĩ marĩa maagaĩrwo njiarwa cia Harũni, o na arĩa matũũraga ithakainĩ cia ũrĩithio wao, nĩgwathuuragwo athuuri arĩa maagayagĩra arũme oothe a mĩciĩ ya athĩnjĩri Ngai irio. Ningĩ no o maagayagĩra o na andũ a mbarĩ cia Alawii iria ciandĩkĩĩtwo mũtaratarainĩ.

20 Naake Hezekia agĩĩka maũndũ marĩa moonagwo marĩ meega, na marĩa maakenagia MWATHANI Ngai wake bũrũriinĩ wothe wa Juda.

21 Namo maũndũ marĩa eekire nĩ ũndũ wa Hekaarũ, na marĩa eekire ũhoroinĩ wa gũtĩĩa watho, aameekire erutĩire na ngoro yake yothe na eheyanĩĩte kũrĩ Ngai wake. Kwoguo akĩgaacĩra o kũgaacĩra.

2 Maũndũ ma Matukũ ma Tene 32

Aasiria kũmakia Jerusalemu

1 Na rĩĩrĩ, thuutha wa maũndũ macio mũthamaki Hezekia eekire arĩ na wĩhokeku-rĩ, Senakeribu, mũthamaki wa Asiria agĩtharĩkĩra Juda. Agĩkĩrigiicĩria matũũra marĩa mairigĩirwo na thingo cia hinya nĩguo amatuunyane matuĩke maake.

2 Na rĩĩrĩ, Hezekia oona atĩ Senakeribu nĩehaarĩirie gũtharĩkĩra o na Jerusalemu,

3-4 agĩciira na njaama ciake atĩ mathike ithima cia maaĩ iria ciarĩ na kũu nja ya itũũra nĩguo Aasiria matikoone tũũĩ o na tũniini, maakuhĩhĩria Jerusalemu. Nacio njaama igĩtongoria gĩkundi kĩnene kĩa andũ magĩthiĩ magĩthika ithima ciothe cia maaĩ, nĩguo itigaathererie maaĩ.

5 Naake mũthamaki agĩaka rĩngĩ rũthingo rũrĩa rwatharũkĩĩte, na akĩrwakĩrĩra mĩnaara, o na agĩakĩrĩra rũthingo rũngĩ rwa nja. Agĩcooka agĩaka rĩngĩ kũndũ gwa kwĩgitĩra kũrĩa gwakĩĩtwo kũndũ gũtũũgĩru, mwena wa irathĩro wa itũũra rĩa Jerusalemu. O na ningĩ agĩthondekithia matimũ na ngo na ũingĩ.

6 Naake akĩiga anene a mbũtũ cia ita marorage andũ na akĩmaatha macookanĩrĩre hamwe thoome wa itũũra hakuhĩ na kĩhingo. Naake mũthamaki Hezekia akĩmeera atĩrĩ,

7 “Gĩai na hinya na mwĩyũmĩrĩrie, na mũtigeetigĩre mũthamaki wa Aasiria o na mbũtũ ĩyo yake ya ita. Ũrĩa wĩ hamwe na ithuĩ e na hinya kũmakĩra.

8 We-rĩ, ookĩĩte na hinya na ũcamba wake kĩũmbe, no ithuĩ mwĩhoko witũ ũrĩ harĩ MWATHANI Ngai witũ nĩguo atũteithie kũrũa.” Nacio ciugo icio cia mũthamaki wao ikĩmoomĩrĩria mũno.

9 Na rĩĩrĩ, thuutha ũcio mũthamaki Senakeribu na mbũtũ yake ya ita marĩ itũũrainĩ rĩa Lakishi marĩthiũrũrũkĩirie nĩguo marĩtharĩkĩre, akĩrekeria Hezekia hamwe na andũ a Juda arĩa maatũũraga Jerusalemu ndũmĩrĩri ĩno:

10 “Niĩ Senakeribu mũthamaki wa Asiria, ndĩramũũria atĩrĩ, ‘Nĩ kĩĩ gĩĩkĩ mwĩhokeete ũũ nĩguo mũthiĩ na mbere gũikara itũũrainĩ rĩa Jerusalemu o na rĩrĩ rĩthiũrũrũkĩrie?

11 Hezekia aramwĩra atĩ MWATHANI Ngai wanyu nĩekũmũhonokia kuuma mookoinĩ maitũ, no nĩkũheenia aramũheenia na nĩegũtũma mũũragwo nĩ ng’aragu na nyoota.

12 Githĩ Hezekia ti we wamomoranirie kũndũ gũtũũgĩru gwa gũthaathaĩria na akĩmomorania igongoona cia MWATHANI? Githĩ ndacookire agĩatha andũ a Juda na a Jerusalemu mathaathayagĩrie na macinagĩre ũbaani kĩgongoonainĩ o ro kĩmwe?

13 Kaĩ mũtooĩ ũrĩa niĩ na maithe maakwa twĩkĩĩte andũ a ndũũrĩrĩ iria ingĩ? Ngai cia ndũũrĩrĩ icio nĩciahotire gũcihonokia kuuma mookoinĩ maakwa?

14 Kwanaiguĩka mũthenya o na ũmwe ngai icio ciao imahonokeetie? Nĩkĩ kĩragĩtũma mwĩciirie atĩ ngai yanyu yahota kũmũhonokia kuuma mookoinĩ maakwa?

15 Rĩu-rĩ, mũtikaareke Hezekia amũheenie o na kana amũhĩtithie; mũtikaamwĩtĩkie. Gũtirĩ ngai o na ĩmwe ya rũũrĩrĩ o na rũrĩkũ yanahota kũhonokia andũ aayo kuuma mookoinĩ ma mũthamaki wa Aasiria. Kwoguo nĩngwenda mũmenye wega atĩ o na ngai ĩno yanyu ndĩngĩhota kũmũhonokia.’ ”

16 Nao anene acio a Aasiria magĩthiĩ na mbere kwaria maũndũ mooru igũrũ rĩa MWATHANI Ngai o na igũrũ wa Hezekia, ndungata ĩyo yake.

17 Ningĩ mũthamaki akĩandĩka marũa ma kũmenereria MWATHANI Ngai wa Isiraeli. Ũũ nĩguo marũa macio maandĩkirwo, “Atĩrĩĩrĩ, hatirĩ ngai o na ĩmwe ya rũũrĩrĩ o na rũrĩkũ yanahota kũhonokia andũ aayo kuuma mookoinĩ maakwa. Nĩ ũndũ ũcio, o na ngai ĩno ya Hezekia ndĩkũhota kũhonokia andũ aayo kuuma mookoinĩ maakwa.”

18 Nao anene acio makĩgũũthũkĩra andũ a Jerusalemu na Kĩhibirania arĩa maikaire rũthingo igũrũ nĩguo mamamakie mahote gũtuunyana itũũra rĩao.

19 Nao makĩaria ũhoro wa Ngai wa Jerusalemu na mwarĩrie o ta ũrĩa maaragia naguo igũrũ wa ngai cia andũ a ndũũrĩrĩ, iria ciarĩ o mĩhianano yathondekeetwo na mooko.

20 Hĩndĩ ĩyo mũthamaki Hezekia na mũnabii Isaia mũrũ wa Amozu makĩhooya na magĩkaĩra Ngai amateithie.

21 Naake MWATHANI akĩrekia mũraika, akĩũraga thigari ciothe o na anene oothe a mbũtũ cia Asiria. Tondũ ũcio Senakeribu mũthamaki wa Asiria agĩcooka bũrũri wake aconokeete mũno. Na rĩĩrĩ, mũthenya ũmwe arĩ thĩinĩ wa hekaarũ ya ngai yake, aariũ amwe aake makĩmũũraga na hiũ ciao cia njora.

22 Ũguo nĩguo MWATHANI aahonokirie Hezekia, o na andũ oothe a Jerusalemu, kuuma kũrĩ Senakeribu mũthamaki wa Asiria, o na kuuma kũrĩ thũ iria ingĩ ciao. Naake agĩgĩtũma maikaranie na thaayũ na ndũũrĩrĩ iria maarigainie nacio.

23 Nao andũ aingĩ magĩthiĩ Jerusalemu magĩtwarĩra MWATHANI maruta, na magĩtwarĩra Hezekia iheeo. Naake Hezekia agĩgĩtũũra atĩĩĩtwo mũno nĩ ndũũrĩrĩ ciothe kuuma hĩndĩ ĩyo.

Ndwari ya Hezekia na mwĩtĩĩo wake

24 Mahindainĩ o ro macio, Hezekia akĩrũara na akĩhooteka. Naake akĩhooya MWATHANI, naake MWATHANI akĩmũmenyithia atĩ nĩekũhona.

25 No rĩĩrĩ, Hezekia ndaigana gũcookeria MWATHANI ngaatho nĩ ũndũ wa kũiguĩrwo tha tondũ wa mwĩtĩĩo ũrĩa wamũtoonyeete ngoroinĩ. Ũndũ ũcio ũgĩtũma MWATHANI amũhũũre ihũũra inene. O nao andũ a Juda na a Jerusalemu makĩhũũranĩrio naake.

26 Naake Hezekia na andũ a Jerusalemu magĩtiga gwĩtĩĩa. Nĩ ũndũ ũcio MWATHANI ndacookire kũmaherithia o nginya rĩrĩa Hezekia aakuire.

Ũtonga na ũkaru wa Hezekia

27 Naake Hezekia agĩgĩtonga mũno na andũ makĩmũtĩĩa mũno. Agĩgĩakithia mathitoo ma kũiga thahabu na betha, na tũhiga twa goro, o na mahuti marĩa manungi wega, ngo o na indo ingĩ cia bata.

28 Ningĩ agĩakithia thitoo cia kũigaga irio, ndibei, maguta ma mĩtamaiyũ, o na ciugũ cia ng’ombe na cia ng’ondu.

29 Naake Ngai akĩmũraathima mũno na ng’ombe na ng’ondu o na indo ingĩ nyingĩ o na akĩyakĩra matũũra maingĩ.

30 Hezekia nĩwe wahingĩrĩirie gĩthima kĩa maaĩ ma Gihoni na mwena wa na rũgongo, akĩgerithĩria maaĩ maakĩo handũ mũtaroinĩ na mwena wa ithũĩro wa rũthingo, magĩtoonya itũũrainĩ rĩa Jerusalemu. Naake Hezekia agĩkĩgaacĩra maũndũinĩ maake moothe marĩa eekaga.

31 Na rĩĩrĩ, o na hĩndĩ ĩrĩa mabarũũthi mookire moimĩĩte Babilonia, gũtuĩria ũhoro wa maũndũ ma magegania na ma hinya marĩa meekĩkĩĩte kũu bũrũriinĩ, Ngai aamũrekire eeke ũrĩa ekwenda no geetha amenye ũrĩa eeciiragia.

Mũthia wa ũthamaki wa Hezekia

32 Na rĩĩrĩ, maũndũ marĩa mangĩ Hezekia eekire, kwĩrutĩra MWATHANI gwake, maandĩkĩĩtwo Ibukuinĩ rĩrĩa rĩandĩkĩĩtwo kĩoneki kĩrĩa Isaia mũrũ wa Amozu oonirio, o na makaandĩkwo Ibukuinĩ rĩa Hisitoria ya Athamaki a Juda na Isiraeli.

33 Naake Hezekia agĩkua, agĩthikwo na mwena wa na rũgongo wa mbĩĩrĩra cia athamaki. Nao andũ a Juda na a Jerusalemu oothe makĩmũhe gĩtĩĩo kĩnene mũno arĩĩkia gũkua. Naake Manase mũũrũwe agĩthamaka ithenya rĩake.

2 Maũndũ ma Matukũ ma Tene 33

Manase mũthamaki wa Juda

1 Na rĩĩrĩ, Manase aarĩ wa mĩaka ikũmi na ĩĩrĩ rĩrĩa aatuĩkire mũthamaki wa Juda. Naake agĩthamaka mĩaka mĩrongo ĩtaano na ĩtaano kũu Jerusalemu.

2 Naake Manase agĩĩka maũndũ marĩa mataakenagia MWATHANI, o ta marĩa meekagwo nĩ ndũũrĩrĩ iria MWATHANI aingatĩĩte ikeehera kũrĩa Aisiraeli maathiagĩra.

3 Naake agĩgĩaka rĩngĩ kũndũ gũtũũgĩru kũrĩa gwathaathayagĩrio mĩhianano kũrĩa ithe Hezekia aamomorangĩĩte. Ningĩ agĩaka igongoona cia kũhoerwo Baali, na agĩthondeka mũhianano wa ngai ĩrĩa yetagwo Ashera na agĩthaathaiya njata.

4 Ningĩ agĩaka igongoona kũu Jerusalemu Hekaarũinĩ thĩinĩ, kũrĩa MWATHANI oigĩĩte nĩkuo arĩthaathayagĩrio nginya tene na tene.

5 O na agĩaka igongoona ingĩ igĩrĩ na kũu nja cia Hekaarũ irĩ handũ ha gũthaathayagĩria njata.

6 Agĩcooka akĩruta mũũrũwe ta igongoona rĩa njino; akaragũraga na akaringaga ciama, na agatuĩragia ũhoro harĩ ago o na ooni maũndũ. Agĩgĩĩka maũndũ maingĩ mooru, akĩraakaria MWATHANI.

7 Nĩaigire mũhianano wa ngai ĩrĩa yetagwo Ashera Hekaarũ thĩinĩ, kũndũ kũrĩa MWATHANI eerĩĩte Daudi na Solomoni mũũrũwe ũhoro wakuo atĩrĩ, “Gũũkũ Jerusalemu Hekaarũ thĩinĩ, nĩkuo thuurĩĩte mĩhĩrĩga yothe ya Isiraeli ĩthaathayagĩrie kuo.

8 Ndikaareka Aisiraeli maingatwo moime bũrũri ũyũ ndaheire maithe maao, angĩkorwo nĩmagaatũũra mamenyereire maathani maakwa moothe o na mawatho maakwa, marĩa maaheirwo nĩ Musa ndungata yakwa.”

9 Naake Manase akĩmatwarĩrĩria meehiainĩ manene, o na gũkĩra marĩa meekĩĩtwo nĩ ndũũrĩrĩ iria MWATHANI aingatĩĩte ikeehera kũrĩa Aisiraeli maathiagĩra.

Manase kwĩrira

10 Naake MWATHANI agĩkaania Manase na andũ aake, nao makĩrega gũthikĩrĩria o na atĩa.

11 Nĩ ũndũ ũcio, MWATHANI akĩmarekereria magĩtharĩkĩrwo nĩ mbũtũ ya ita ya Asiria. Nayo mbũtũ ĩyo ĩkĩnyiita Manase ĩkĩmuoha na mĩnyororo ĩkĩmũtwara Babiloni ooheetwo na bĩngũ.

12 Naake akĩrĩĩo nĩ thĩĩna mũno. Arĩ thĩĩnainĩ, akĩnyiihia, agĩkaĩra MWATHANI wake amũteithie.

13 Naake Ngai akĩigua ihooya rĩa Manase, agĩĩtĩkĩra acookio Jerusalemu nĩguo athiĩ na mbere na gũthamaka rĩngĩ. Hĩndĩ ĩyo Manase agĩkĩmenya atĩ MWATHANI nĩ we Ngai.

14 Thuutha ũcio, Manase agĩakĩrĩra rũthingo rwa na mwena wa irathĩro wa itũũra rĩa Daudi rũkĩraiha makĩria. Arwambĩrĩirie kuuma gĩtuambainĩ kĩrĩa kĩrĩ hakuhĩ na Gĩthima kĩa Gihoni, kĩrĩa kĩrĩ na mwena wa na rũgongo wa kĩhingo kĩrĩa gĩĩtagwo kĩhingo gĩa Thamaki. Naake agĩkĩrwaka nginya rũgĩthiũrũrũkĩria itũũra rĩetagwo Ofeli. O na ningĩ agĩcooka akĩiga anene a mbũtũ cia ita marĩ na ikundi cia thigari cia kũrangagĩra matũũra marĩa mairigĩirwo na thingo cia hinya kũu bũrũriinĩ wa Juda.

15 Ningĩ akĩeheria ngai cia mĩhianano iria ciarĩ kũu Hekaarũinĩ, o na mũhianano ũrĩa aigĩĩte kuo, o na igongoona ciothe iria aakĩĩte kĩrĩmainĩ harĩa Hekaarũ yakĩĩtwo na kũrĩa kũngĩ ciarĩ kũu Jerusalemu. Indo ciothe agĩcicookanĩrĩria hamwe agĩthiĩ agĩciite na kũu nja ya itũũra.

16 Agĩcooka agĩaka rĩngĩ kĩgongoona harĩa MWATHANI aathaathayagĩrio na akĩrutĩra magongoona ma thaayũ na magũcookeria Ngai ngaatho igũrũ wakĩo. Naake agĩgĩatha andũ oothe a Juda mathaathayagie MWATHANI Ngai wa Isiraeli.

17 No rĩĩrĩ, andũ no maathiire na mbere kũrutĩra magongoona kũndũ gũtũũgĩru kũrĩa gwathaathayagĩrio, no maamarutagĩra o MWATHANI Ngai wao wiki.

Mũthia wa ũthamaki wa Manase

18 Na rĩĩrĩ, maũndũ marĩa mangĩ Manase eekire, ihooya rĩrĩa aahoire Ngai wake, na ndũmĩrĩri ciothe iria anabii maamũkinyĩirie rĩĩtwainĩ rĩa MWATHANI Ngai wa Isiraeli, maandĩkĩĩtwo Ibukuinĩ rĩa Hisitoria ya Athamaki a Isiraeli.

19 Narĩo ihooya rĩrĩa Manase aahoire, o hamwe na macookio marĩa Ngai aamũcookeirie, o na meehia marĩa eekĩĩte mbere ya kwĩrira, o na ũremi wake, o na kũndũ gũtũũgĩru kũrĩa gwathaathayagĩrio mĩhianano kũrĩa aakĩĩte, o na mĩhianano ya ngai ĩrĩa yetagwo Ashera, o na mĩhianano ĩrĩa we mwene aahooyaga, maũndũ macio moothe maandĩkĩĩtwo Ibukuinĩ rĩa Hisitoria ya Anabii.

20 Naake Manase agĩkua, agĩthikwo kũu nyũmba yake thĩinĩ. Naake Amoni mũũrũwe agĩthamaka ithenya rĩake.

Amoni mũthamaki wa Juda

21 Na rĩĩrĩ, Amoni aarĩ wa mĩaka mĩrongo ĩĩrĩ na ĩĩrĩ rĩrĩa aatuĩkire mũthamaki wa Juda. Naake agĩthamaka mĩaka ĩĩrĩ kũu Jerusalemu

22 Naake akĩrũmĩrĩra mĩtugo ya ithe, akĩhĩtĩria MWATHANI, na agĩthaathaiya mĩhianano ĩrĩa ithe aathaathayagia.

23 No we ndaigana kwĩnyiihia aathĩkĩire MWATHANI ta ũrĩa ithe Manase eekĩĩte, no gũthiĩ aathire na mbere kwĩhia.

24 Nacio ndungata ciake ikĩbanga mũbango wa kũmũũraga, nacio ikĩmũũragĩra o kũu nyũmba yake thĩinĩ.

25 No rĩĩrĩ, andũ a Juda, makĩũraga andũ arĩa oothe mooragire Amoni. Magĩcooka magĩtua Josia, mũũrũwe, mũthamaki ithenya rĩake.